Vadeli mevduat hesaplama

Vadeli mevduat, bankaya belirli bir süre yatırılan anaparanın vade sonunda önceden belirlenen faiz oranıyla geri alındığı tasarruf ürünüdür. Getiri hesabınıza yansımadan önce stopaj vergisi kesilir; oran vadeye göre değişir: 6 aya kadar %17,5, 1 yıla kadar %15, 1 yılı aşan vadeler %10.

Aynı bankadaki toplam mevduatınız ₺1.200.000 TMSF güvencesi altındadır. Bu limiti aşan tutarlar için farklı bankalarda hesap açmak riski dağıtır.

Alacağınız faiz bankaya, vadeye ve anapara tutarına göre değişir; sabit bir oran vermek mümkün değildir çünkü bankalar oranları haftadan haftaya günceller. Net getirinizi doğru hesaplamak için brüt faiz oranınızı HesapBuddy'ye girin; hesaplayıcı vadeye göre otomatik stopaj (%17,5 / %15 / %10) uygulayarak stopaj sonrası net tutarı gösterir. Genel kural: vade uzadıkça stopaj oranı düşer ve net getiri artar. Anlık karşılaştırma için bankanızın güncel listesini mevduat sayfasından kontrol edin.

Brüt faiz, bankadan kazandığınız toplam faizdir; net faiz ise stopaj vergisi kesildikten sonra hesabınıza geçen tutardır. 90 günlük (6 ay altı) vadede stopaj oranı %17,5'tir; bu brütün %82,5'inin hesabınıza yansıdığı anlamına gelir. Örneğin 500.000 TL anapara, %50 yıllık faiz, 90 gün vadede brüt faiz 61.644 TL, stopaj 10.788 TL, net faiz 50.856 TL'dir. HesapBuddy her zaman net tutarı gösterir.

Reel getiri, enflasyon aşındırmasından arındırılmış gerçek kazancı gösterir: ((1 + nominal getiri) / (1 + enflasyon oranı)) − 1. %50 net nominal getiri ve %40 enflasyon varsayımıyla reel getiri yaklaşık +%7,14'tür — paranızın satın alma gücü artar. Ancak nominal getiri %30 kalıp enflasyon %40 olduğunda reel getiri −%7,14'e döner; birikim enflasyona yenik düşer. HesapBuddy'de net getiriyi hesapladıktan sonra enflasyon oranıyla karşılaştırarak reel getirinizi değerlendirin.

Stopaj açısından vade sonu ödeme genellikle daha avantajlıdır. Aylık ödeme seçeneğinde her ay için 6 ay altı stopaj (%17,5) uygulanır. Buna karşın 1 yıl vade sonunda stopaj yalnızca %10'a düşer. 500.000 TL, %50 yıllık faiz için: 1 yıl vade sonu net = 225.000 TL; aynı tutarı 12 aylık mevduata böldüğünüzde (birleşiksiz) net getiri 203.425 TL'ye düşer. Faizin faizi yaparak birleştirme planınız varsa hesaplayıcıyla senaryoları karşılaştırın.

Vadeli mevduat teknik olarak vade bitiminde çekilmek üzere açılır; ancak çoğu banka erken çekime izin verir. Erken çekim koşulları bankadan bankaya farklılık gösterir: bazı bankalar hiç faiz ödemezken bazıları düşük bir oran uygular. Erken çekim, hem beklenen faizin kaybedilmesine hem de stopaj avantajının yitirilmesine neden olabilir. Mevduat sözleşmenizi açarken erken çekim koşullarını mutlaka öğrenin; kısa vadeli likidite ihtiyacınız varsa günlük hesap alternatif olabilir.

Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), 2026 itibarıyla banka başına 1.200.000 TL'ye kadar mevduatı güvence altına alır. Aynı bankadaki tüm TL ve döviz mevduatınız tek çatı altında değerlendirilir; bu limiti aşan tutar sigorta kapsamı dışında kalır. Limit 2025 sonunda 800.000 TL'den 1.200.000 TL'ye yükseltilmiştir; TMSF bu tutarı periyodik olarak enflasyona göre güncellemektedir.

Farklı bankalarda hesap açmak en pratik yoldur: her banka ayrı 1.200.000 TL limit kapsar. Örneğin 3.600.000 TL birikim için en az 3 farklı bankada hesap açmanız tamamını TMSF güvencesine almanızı sağlar. Eş veya aile fertlerinin ayrı hesapları da aynı bankalarda ek 1.200.000 TL güvence sağlar; ortak hesaplar ise paylar oranında hesaplanır. Yatırım fonları ve devlet tahvilleri (DİBS) ise TMSF kapsamı dışında banka riskinden bağımsız tutulur.

Evet, Türk bankalarındaki döviz (USD, EUR vb.) mevduatlar da TMSF güvencesi kapsamındadır; ancak limit TL cinsinden değerlendirilir. Yani güvence tutarı 1.200.000 TL karşılığı döviz miktarıdır ve kur değişimlerine göre güncellenebilir. Döviz stopajı sıfır (%0) olduğu için net getiri hesabı daha basittir. Döviz kur riskini ve TMSF TL limitini göz önünde bulundurarak portföy dağılımınızı planlayın.

Her ikisi de kısa vadeli tasarruf ürünüdür; temel fark likidite ve yapıdadır. Repo, banka tarafından devlet tahvili teminat gösterilerek yapılan geri alım sözleşmesidir ve gecelik bile açılabilir; istenildiğinde kolayca paraya çevrilir. Vadeli mevduat ise belirlenen vadeye bağlıdır; erken çekim faizi azaltır. Stopaj açısından her ikisi de GVK Geçici Madde 67 kapsamındadır. Kısa vadeli likidite ihtiyacında repo, orta-uzun vadeli tasarrufta vadeli mevduat daha uygundur.

Otomatik yenileme, vadenin bitiminde anapara ve faizin bankaca seçilen yeni vade için otomatik olarak yeniden yatırılmasıdır. Pratik olmakla birlikte iki riski vardır: yeni vadedeki faiz oranı düşük olabilir ve farklı bir stopaj dilimine girebilirsiniz. Vade bitiminden önce bankanın yeni teklifini kontrol edin; daha iyi oran sunan başka bir bankaya geçiş yapabilirsiniz. HesapBuddy ile yenileme senaryosunun net getirisini önceden hesaplayın.

Bankalar mevduatı gün dilimlerine ayırır ve her dilim için farklı faiz oranı belirler. Birçok bankada 28–31 gün dilimi ayrı, 32–45 gün dilimi ayrı bir tarife grubuna girer. 32 gün seçmek daha yüksek bir faiz dilimine girmenizi sağlayabilir; her iki vade de 6 ay altı stopaj (%17,5) kapsamında kalır. HesapBuddy'nin "1 Ay" seçeneğinde 32 günü varsayılan olarak göstermesinin nedeni budur — bankanızın tam dilim tablosunu sorgulamak, ekstra günlerle anlamlı getiri farkı yaratabilir.

Katılım bankalarındaki katılma hesabı, sabit bir faiz taahhüdü vermez; banka gerçek kâr/zarara ortak eder. Stopaj oranları aynı GVK Geçici Madde 67 dilimlerini takip eder. Sonuçta elde edilen getiri yönetim kararlarına bağlı olduğundan dönem dönem klasik mevduatın altında ya da üstünde olabilir. TMSF güvencesi katılım bankalarında da aynı şekilde 1.200.000 TL olarak geçerlidir.

Uzun vade iki avantaj sunar: daha düşük stopaj (1 yılı aşan vadede %10) ve faiz değişim riskine karşı korunma. Kısa vadede ise esneklik öne çıkar: faizler yükselirse yenileme sırasında daha iyi oranlara geçilebilir. Faizlerin yüksek seyrettiği dönemlerde kısa vadeyle sık yenileme, düşüş beklentisindeyken uzun vadeyi kilitlemek mantıklıdır. HesapBuddy'de farklı vade senaryolarını karşılaştırarak stopaj sonrası net getiriyi anlık görün.

TL mevduat genellikle daha yüksek nominal faiz sunar ancak stopaja tabidir (%17,5 – %10). Döviz (USD/EUR) mevduatında stopaj oranı %0'dır; döviz kurundaki artış vergi dışı ek getiri sağlar. Kur artışı TL faizini geçerse döviz mevduatı daha kârlı olur; aksi durumda TL avantaj kazanır. 2026 koşullarında reel getiriyi belirleyen enflasyon ve kur beklentisidir — her iki seçeneği net getiri bazında karşılaştırmak için HesapBuddy'yi kullanın.

Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS), Hazine garantisiyle ihraç edildiğinden banka riskini ortadan kaldırır. Stopaj açısından her ikisi de GVK Geçici Madde 67 kapsamındadır. Getiri farkı piyasa koşullarına göre değişir; yüksek faiz dönemlerinde tahvil faizleri mevduat oranlarının üzerinde olabilir. Temel fark likiditedir: vadeli mevduat bankadan kolayca çekilebilirken ikincil piyasada satılmak istenen tahvil için fiyat riski doğabilir. Vadeye kadar tutma planınız varsa DİBS, anlık likidite gereksinimi varsa mevduat öncelikli tercih olabilir.